Karakterstructuren
Deel van de persoonlijkheid

‘Karakter’ slaat op de gedragingen die diep in jou als persoon gegrift zijn. Het karakter wordt in de jeugd gevormd door ervaringen en invloed van buitenaf (de sociale omgeving) in combinatie met het temperament dat al in het kind aanwezig is.

De karakterstructuren van een kind worden in de vroege jeugd gevormd om zich staande te kunnen houden in de wereld. Gedurende deze tijd loopt het kind tegen bepaalde dingen aan en door deze ervaringen doet het kind bepaalde overtuigingen op. Hierdoor ontwikkelt het kind bepaalde gedragingen, uitingen en overlevingsstrategieën.

Een karakterstructuur is in het latere leven het deel van de persoonlijkheid dat zich naar buiten toe manifesteert. De situaties waarin deze buitenkant van het karakter, ofwel het ‘masker’, zich manifesteert, zijn vaak situaties waarin een persoon het moeilijk heeft of stress ervaart. Dan wordt ook gesproken van het reageren vanuit (oude) patronen.

De leer van de karakterstructuren gaat ervan uit dat als je in staat bent om de oorsprong van de patronen in je gedrag te doorgronden, je beter in staat bent om patroongedrag te vermijden of te weerstaan.

Boek

In 2015 schreef ik het boek “Word wie je bent” Handboek Karakterstructuren. ‘Word wie je bent’ is een toegankelijk basisboek bedoeld als hulpmiddel in opleidingen, coaching of persoonlijke ontwikkeling. Het boek is een heldere uiteenzetting van de zes karakterstructuren die hun oorsprong hebben in de karakterstructurenleer van Wilhelm Reich. Naast een beknopte, compacte beschrijving van de karakterstructuren en hun kenmerken, beschrijft het ook kwaliteiten en ontwikkelingsmogelijkheden.

Test

Ook ontwikkelde ik de Karakterstructuren test. Deze test meet de karakterstructuren die op jou van toepassing zijn. De resultaten kunnen een bijdrage leveren in het inzicht in je eigen karakterstructuren en de basis vormen voor verdere persoonlijke ontwikkeling.

Karakterstructuren
1RGB

Afwezige of schizoide structuur

Bij een persoon met de afwezige structuur hoort een beschouwende houding, hij ziet vaak haarscherp wat een ander nodig heeft of vraagt. Hij leeft in zijn hoofd, met de ratio als vluchtmechanisme van het gevoel. Hij voelt zich niet snel ergens echt thuis. Over het algemeen hebben personen met deze structuur een goed ontwikkelde intuitie.

Onverzadigbare of orale structuur

Het uiterlijk gedrag van een persoon met de onverzadigbare structuur is vaak: ‘ik heb niemand nodig.’ Hij vindt het moeilijk om verlangens en gevoelens uit te drukken, uit angst dat de omgeving deze niet zal vervullen. Iemand met deze structuur leeft met de angst om tekort te komen. In plaats van openlijk te erkennen en te vragen, doet hij dit op een impliciete en verborgen manier. Personen met deze structuur zijn vaak heel zorgzaam en weten goed wat een ander nodig heeft.

2RGB
3RGB

Vervloeiende of symbiotische structuur

De vervloeiende structuur is sterk geneigd zich aan zijn omgeving aan te passen, omdat dit is wat hij heeft geleerd. Hij weet vaak niet wat hij echt wil. Duidelijk de ruimte innemen of op de voorgrond treden zal de vervloeiende structuur uit zichzelf dus niet snel doen. Personen met deze structuur zijn gericht op harmonie en kunnen in een groep ‘het cement tussen de stenen’ zijn.

Opofferende of masochistische structuur

Iemand met een opofferende structuur vindt het moeilijk om iets te zeggen dat voor een ander vervelend kan zijn. Hij is bang de sympathie te verliezen en gaat gemakkelijk over zijn eigen grenzen heen. Personen met deze structuur kunnen steun en toeverlaat voor anderen zijn; anderen kunnen op hen bouwen.

4RGB
5RGB

Afstandelijke of rigide structuur

Bij iemand met de afstandelijke structuur bestaat de sterke behoefte om te voldoen door middel van presteren. Hij creëert graag een ongeschonden beeld van zichzelf. Hij kan hard werken en gaat daarbij gemakkelijk over zijn grenzen heen. Vaak is de afstandelijke structuur haastig en ongeduldig. Anderen kijken vaak een beetje tegen hem op. Een persoon met deze structuur bereikt vaak veel in het leven.

Wantrouwige of psychopatische structuur

Het meest duidelijke kenmerk van iemand met deze structuur is een wantrouwende houding ten opzichte van de omgeving. Hij denkt vooruit in scenario’s. Hij heeft ook de neiging om de omgeving in de gaten te houden. Hij zorgt ervoor dat hij niet onderuit gehaald wordt. Een persoon met deze structuur kan voor anderen in tijden van flinke storm een rots in de branding zijn.

6RGB